عسل ، مواد رنگين و ادويه به كار مىرفت ( براى گوشت و آهن همچنين وزنه سنگين‌ترى يعنى وزنه 25 [ درهم ] وجود داشت . در بيضا هر من : 800 درهم ، در اصطخر : 400 درهم ، در خوره : 280 ، در سابور : 300 و در اردشيرخوره : 240 درهم بود . « 618 » در خوزستان ( به استثناى اهواز با وزن بغدادى ) هر من برابر 4 رطل ذكر شده است . « 619 » در كرمان در اواخر قرن چهارم هجرى قمرى / دهم ميلادى من مكى به كار مىبردند ؛ با وجود اين اوزان سنگى ( سنج [ همچنين صنج ] ، از كلمه فارسى سنگ ) خراسانى نيز معمول بود . - « 620 » بالاخره در روى هر من : 600 درهم ( هر رطل ، نيمى از آن ) ، و در طبرستان و قومس 300 درهم بود . « 621 » درباره واحد مايعات ( اكيال ، مكائيل ) [ و وزن ] فقط از نواحى كمى گزارش شده است . در فارس هر جريب : « 622 » 10 قفيز « 623 » برابر 16 رطل [ « در چاودار تا حدودى كمتر يا بيشتر » ] برابر 130 درهم بود . از جانب ديگر در تقسيمات بغدادى هر رطل برابر 12 اوقيه ( اونس ) برابر 3 / 2 16 درهم ( يعنى 100 درهم - 1 رطل ) حساب مىشد . قفيز ، به‌عنوان مقياس به نصف ، ربع ، 16 / 1 تقسيم مىشد . در اصطخر هر

--> ( 618 ) . اصطخرى : مسالك الممالك ، ص 156 ؛ ابن حوقل : المسالك و الممالك ، قبل ما 2 ، ص 301 ؛ مقدسى ؛ احسن التقاسيم ، ص 452 ( در اينجا شهرهاى بيشترى ذكر شده است ) . ( 619 ) . مقدسى : احسن التقاسيم ، ص 417 . - . Schwarz IV 427 ( 620 ) . مقدسى : احسن التقاسيم ، ص 47 . - در مورد اين لغت رجوع كنيد به : ؛ ( مانند پاورقى 613 همين Dozy , Suppl . I 690 f . ; Richard Vasmer bei Schrotter 585 und John Walker Adolf Grohmann : Arabische Eichungstempel , Glasgewichte und Amulete aus der فصل ) . ( با جدولهاى بسيار و اغلب مصرى ) Wiener Sammlung'' , in den Islamica I ( Leipzig 1925 ) , S . 145 - 226 ( 621 ) . اصطخرى : مسالك الممالك ، ص 313 ؛ ابن حوقل : المسالك و الممالك ، قبل ما 2 ، ص 382 ؛ مقدسى : احسن التقاسيم ، ص 397 . ( 622 ) . مقدار زمينى كه بر روى آن يك جريب بذر افشانده مىشد : رجوع كنيد : Sauvaire J 158 - 161 و علاوه بر آن ELI 1062 و نيز پاورقى شماره 610 همين فصل . ( 623 ) . بنا بر مفاتيح العلوم ، ص 15 ، يك قفيز ( بنا بر Sauvaire 6 برابر 426874 كيلوگرم ) - 8 مكوك برابر 3 كيلجه برابر 600 درهم ؛ مكوك همچنين 15 رطل برابر 128 درهم بود . رجوع كنيد به : يحيى : كتاب الخراج ، ص 100 - 96 و نيز به Desmaisons III 756 lks . oben , Eduard von Zambaur in der EI , II 666 S . V . Kafiz ; Sauvaire K 445 - 456 , ( با كوششى در تسعير ) قفيز به فارسى كويز ) . 446 f . , 499 . ويژه